A MIA TRAZA DE PENSAR http://omioblog.nireblog.com Sun, 28 Jun 2009 02:23:47 +0100 A MIA TRAZA DE PENSAR http://static.nireblog.com/imagenes/logo.png http://omioblog.nireblog.com http://nireblog.com Ezámeneh http://omioblog.nireblog.com/post/2009/05/08/ezameneh http://omioblog.nireblog.com/post/2009/05/08/ezameneh Oi me ziento un tanto filófozo y m'e dixo. Me biá ponè a ehkribì argo, en andalú pò zupuehto. La berdá eh ke m'a paezío bè pò la ré arguna k¡otra páhina'n la kuá z'abla zobre lohtrabahoh loh alumnoh d'oi'n día, ke ziempre bienen'er mehmo lao: la Guikipeia. La berdá eh k'ara mehmo, l'eukazión no eh k'ehté mu bien, manke tampoko ehtá má'er tó. Zi bien ai kozah ke zon mu pero ke mu mehorableh. Por ehemplo, er zihtema 'en zí. ¿Pa' ke z'eduka a loh hóbeneh oi'n día? Kon tó ehte royo'er Plan Bolonia, z'abla munxo la pribatizazión y zobre tó, de la zubordinazión (o adahtazión, zegún er bando ke lo diga) de l'ehkuela a l'Uniberziá.Pero no ai k'ir-ze tan lehoh. Bahta kon bè una klaze zekundaria'e kuarkiè inhtituto d'Ehpanya. Loh xikoh ya no ehtudian pò plazè, pò'r mero exo d'aprendè. Ara z'ehtudia porke t'obligan y zi ehtudiah y ereh gueno'n eyo, ereh un empoyón y te konbierteh en oheto burlah'er rehto tuh kompanyeroh. Y ezo k'ereh el'úniko k'aze lah kozah bien pero gueno. Enzima z'ehtudia pa' loh ezámeneh, no pa'prendè.

Otro tema ke me apeze importante eh el'ehtudio lah lenguah. Komo no podía zè menoh. En Andaluzía z'ehtudia'r libro kahteyano'n andalú. Klaro, kuando yega'r momento d'ehplikà'r zezeo y er "seseo" ai un pekenyo pobrema. A bè kéze dize a loh xikiyoh. Ni una menzión ar mozárabe. Pa' ké. L'andalú biene'er kahteyano y punto. Zigiente tema. Yo digo k'ehté'n kontra d'ehta teoría o ke l'apoye, pero kreo k'ai ke tenè'n kuenta er pazao mozárabe y árabe ke tubo Andaluzía.

Tamién eh interezante'r tema'r laizihmo. Kio dezì kon eyo k'Andaluzía a tenío un huerte pazao katóliko (y prezente). Ezo no ze pué ohbià'n l'eukazión. No eh "imponè" komo dizen argunoh, zino trahmitìlo ke z'a mamao'nAndaluzía dehde ziempre. No digo ke loh ninyoh tengan ke zalì'e l'ehkuela ziendo "zuper-katólikoh", tan zolo ke deben konozè er katolizihmo por la reperkuzión k'a tenío'n Andaluzía.

Comments

]]>
Fri, 08 May 2009 19:46:23 +0100
Penzamientoh http://omioblog.nireblog.com/post/2009/04/29/penzamientoh http://omioblog.nireblog.com/post/2009/04/29/penzamientoh Dehpuéh de munxo tiempo zin ehkribì, me pazo por akí pa' yenà un poko ehte bloh. Lah kozah kambian, kambian zin ke te deh kuenta. Te dah la buerta y beh kómo una lengua z'a muerto. Dah un pazo, lebantah er pie y beh otra lengua, la kuá akabah de pizà zin kerè. Mirah a otrah prezonah y beh ke no tién lengua, ze l'an kortao y leh an puehto otra, la kuá an kozío má kon un ilo yerro. Ai argunoh ke azehtan eza realiá zin máh, intentando ablà komo puén, otroh yoran porke exan de menoh zu lengua y no la puén rekuperà pero ai otroh ke, no konhormeh kon lo ke leh a pazao, intentan kozer-ze aún máh zu nueba lengua, ze ziente mu orguyozoh d'eya a pezà de no dominarl-la bien y enzima, kieren kortà la lengua a otroh y kozerl-leh otra komo la zuya. ero eh ke tamién, a loh ablanteh ke kean de zu antigua lengua, leh martratan y leh kieren dehtruì.

Pero una lengua pué morì'e munxah hormah. Pué ke tarde poko, o ke tarde munxo. Kuando una palabra ze deha d'uzà, una lengua ehtá perdiendo bía, kuando una palabra autóhtona ze zuhtituye por otra ehtranhera, la lengua ehtá perdiendo bía, y d'ezo no moh damoh kuenta y eh un grabe pobrema. Pero ké le bamoh a azè. Ze moh kaen lah palabrah y zemoh mu bagoh pa' rekorherl-lah, eh mehón k¡otroh moh den una nueba.

PEro er pobrema eh ke moh daremoh kuenta maziao tarde'e tó ehto y kuando keramoh ablà, ze moh aparezerá'n la mente la pregunta ehta'e ¿kómo ze dezía ezo kera...? Y no enkontraremoh la palabra porke, ziemplemente, no ezihtirá en nuehtro dizionario, ke zerá tan pekeño komo er mundo'n er ke bibiremoh. 

Comments

]]>
Wed, 29 Apr 2009 20:46:05 +0100
Katilinaria 1:1 http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/22/katilinaria-11 http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/22/katilinaria-11 1. ¿Ahta kuando, Katilina, ah d'abuzà'e nuehtra pazenzia? ¿Kúando noh beremoh libreh'e tuh zeiziozoh intentoh? ¿A k'ehtremoh z'arrohará tu dezenfrená udazia? ¿No t'arredran ni la nohturna guardia'er Palatino, ni la bihilanzia'n la ziudá, ni l'alarma'er pueblo, ni l'akuerdo'e tóh loh ombreh onraoh, ni ehte protehízimo lugà ande'r Zenao ze reúne, ni lah miráh y zemblanteh'e tóh loh zenaoreh? ¿No komprendeh ke tuh dezihnioh ehtán dehkubiertoh? ¿No beh tu konhurazión frakazá pò konozerl-la ya tóh?¿Imahinah k'arguno  nozotroh ihnora lo k'ah exo anoxe y anteh d'anoxe; ánde ehtubih-te; a kiéneh kombokah-te y ké rezorbih-te? ¡Ó tiempoh! ¿Ó kohtumbreh! ¡Er Zenao zabe ehto, lo be'r kónzu, y, zin dembargo, Katilina bibe! ¿Ké digo bibe? Ahta biene ar Zenao y toma parte'n zuh akuerdoh, mientrah kon la mirá anota loh ke de nozotroh dezihna a la muerte. ¡Y nozotroh, baroneh huerteh, kreemoh zatihfazè a la Repúblika pre-biniendo lah konzekuenziah'e zu hurò y de zu ehpá! A tiempo, Katilina, ke por orden'er kónzu debih-te zè ayebao ar zuplizio pa' zufrì la mehma zuerte ke kontra tóh nozotroh, tamién dehde aze tiempo, makinah.

Comments

]]>
Sun, 22 Feb 2009 11:47:25 +0100
Er poema l'Aniyo http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/20/er-poema-laniyo http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/20/er-poema-laniyo Treh Aniyoh pa' loh Reyeh Erfoh baho'r zielo.

Ziete pa' loh Zenyoreh Enanoh en palazioh de piedra.

Nuebe pa' loh Ombreh Mortaleh kondenaoh a morì.

Uno pa'r Zenyò Ohkuro, zobre'r trono ohkuro

en la Tierra Mordor ande z'ehtienden lah Zombreh.

Un Aniyo pa' gobernal-loh a tóh. Un Aniyo pa' enkontral-loh ,

un Aniyo pa' atraerl-loh a tóh y atarl-loh en la tinieblah

en la Tierra Mordor ande z'ehtienden lah Zombrah.

Comments

]]>
Fri, 20 Feb 2009 18:49:16 +0100
Manihiehto Andaluzihta'e Kórdoba'e 1919 http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/20/manihiehto-andaluzihtae-kordobae-1919 http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/20/manihiehto-andaluzihtae-kordobae-1919
Ziudadanoh andaluzeh:
Nuehtra boh kié yenà d'imperatiboh'e bía klamoroza y parpitante'r zilenzio muerte'e nuehtrah konzenziah kayáh; kié hundì loh ehpírituh'e tóh bozotroh en un poerozo bibrà inhpirao pò nuehtra permanente ahirmazión.
Zentimoh yegà la ora zuprema'n k'abrá'e konzumar-ze dehinitibamente l'akabamiento la bieha Ehpanya, la kuá ba a dehbanezer-ze komo una zombra anteh'e ke konkluya ehte inhtante zolemne la bía mundiá: puente entre l'eterniá d'un pazao'e lokura, manxao'e zangre y behtío d'artihizio, y l'eterniá d'un porbenì konhziente la hinaliá kreaora'e la bía uniberzá, a kuyo kumplimiento z'ordenarán, kon intenzoh herboreh, lah ehizienziah purah'e lah nerhíah umanah.

Comments

]]>
Fri, 20 Feb 2009 18:46:09 +0100
En defendiendo l'andalú http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/10/en-defendiendo-landalu http://omioblog.nireblog.com/post/2009/02/10/en-defendiendo-landalu ¿Kuantah bezeh ban ya k'ehtamoh artoh d'ahkuxà kómo ze menohprezia la lengua andaluza?

¿Eh ke loh andaluzeh no puen ablà'n zu lengua?

¿Eh ke loh andaluzeh no puen zè kómo eyoh kieran zè zino ke deben ahkuxà lo ke dize hente ke, zin konozimiento'e kauza, leh impone tó?

Loh andaluzeh ablan andalú. ¿Y k'eh l'andalú? Ezo paeze ke ya proboka l'enfao'e munxoh kuando ze dize k'eh una lengua? ¿Y k'eh zino? Ze le kategoriza komo dialehto pa' ke dependa'r kahteyano, pa' ke, pò lo tanto, loh andaluzeh dependan'e Kahtiy. ¿Eh k'Adaluzía eh Kahtiya? ¿Akazo loh andaluzeh tién ke bè argo'n zu kurtura kon Bayaolí' No. Y no por eyo ze menohprezia a loh kahteyanoh, no. Lo ke paza eh ke keremoh defendè la lengua andaluz, la kurtura andaluz. Pero, kon ehto k'ara ze yama "globalizazión" ze ba tó ar trahte y moh tenemoh k'aguantà ablando ehpanyò y'ingléh. La globalizazión no benefizia a l'andalú, pero tampoko la berguenza ke a hente tié d'ablarl-lo. Ke z'ahkuxe ablà andalú, er korrehto andalú, eh mu raro, pero aún zepuén azè kozah pa' ke no muera ehta lengua.

¿Ké mehón lengua pa' ehprezà'r zentimiento d'un pueblo ke la zuya propia? ¿Kómo zería una zegiíya kantá'n ingléh o'n franzéh? Pueh iguá ke zi la kantah en kahteyano. No zería lo mehmo porke no ehprezaría loh zentimientoh der pueblo andalú.

Tamién me pregunto ¿pò ké z'abla munxo'e términoh y d'ehtatutoh, kuando no z'ofizializa la lengua andaluza y z'entierra baho una farza pogramazión'n kahteyano pò parte la telebizión utonómika?

Por ezo yo kiero, dehde ehta umirde bentana, dezì a tóh loh andaluzeh ke no z'aberguenzen d'ablà la lengua andaluza, zu lengua porke zi eyoh no l'ablan, no l'ablará naide.

¡Biba la lengua andaluza!

Comments

]]>
Tue, 10 Feb 2009 21:01:31 +0100
Hamlet http://omioblog.nireblog.com/post/2009/01/09/hamlet http://omioblog.nireblog.com/post/2009/01/09/hamlet

ANDALÚ
KAHTEYANO

 

Ehzena I

Ehplaná elante'r Palazio Reá d'Elsingor. Noxe ohkura. FRANZIHKO, BERNARDO

BERNARDO.- ¿Kién ehtá aí?

FRANZIHKO.- No, rehpónda-me él a mí. Deténga-ze y diga kién eh.

BERNARDO.- Biba'r Rei.

FRANZIHKO.- ¿Eh Bernardo?

BERNARDO.- Er mehmmo.

FRANZIHKO.- Tú ereh er máh puntuá'n benì a la ora.

BERNARDO.- Lah doze an dao ya; bien puéh ì a rekoher-te.

FRANZIHKO.- Te doi mir graziah pò la muanza. Aze un frío ke penetra y yo ehtoi delikao'er pexo.

BERNARDO.- ¿Ah exo tu guardia trankilamente?

FRANZIHKO.- Ni un ratón z'a mobío.

BERNARDO.- Mu bien. Guenah noxeh. Zi enkuentras a Orazio y Marzelo, mih kompanyeroh de guardia, di-leh ke bengan rápiamente.

FRANZIHKO.- Me paeze ke loh oigo. Arto aí. ¡E! ¿Kién ba?

 

Escena I

Explanada delante del Palacio Real de Elsingor. Noche oscura. FRANCISCO, BERNARDO

BERNARDO.- ¿Quién está ahí?

FRANCISCO.- No, respóndame él a mí. Deténgase y diga quién es.

BERNARDO.- Viva el Rey.

FRANCISCO.- ¿Es Bernardo?

BERNARDO.- El mismo.

FRANCISCO.- Tú eres el más puntual en venir a la hora.

BERNARDO.- Las doce han dado ya; bien puedes ir a recogerte

FRANCISCO.- Te doy mil gracias por la mudanza. Hace un frío que penetra y yo estoy delicado del pecho.

BERNARDO.- ¿Has hecho tu guardia tranquilamente?

FRANCISCO.- Ni un ratón se ha movido.

BERNARDO.- Muy bien. Buenas noches. Si encuentras a Horacio y Marcelo, mis compañeros de guardia, diles que vengan presto.

FRANCISCO.- Me parece que los oigo. Alto ahí. ¡Eh! ¿Quién va?

Comments

]]>
Fri, 09 Jan 2009 17:28:19 +0100
Trauzì a l'andalú? Pa' ké? http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/23/trauzi-a-landalu-pa-ke http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/23/trauzi-a-landalu-pa-ke Z'a kreao un nuebo bloh ande ze traúzen tehtoh a l'andalú . La trauzión de tehtoh eh argo mu importante pa' lenguah ke ni zon ofizialeh ni tién rehpeto arguno porke la literatura da un huerte pezo a la lengua. Por ezo, trauzì eh argo importante pa' akeyoh ke kieren ayuà a ehpezrzì zuh lenguah y er konozimiento. En er ya menzionao bloh, ze trauzen tehoth, ar parecè, relihiozoh. La lengua andaluza pué zerbì pa' ehprezà lo mehmo ke kuarkiè otra lengua y ze pué filozofà o azè matemátikah en eya. Ehtoh tehtoh ze zumarán ar corpus ke ya tié l'andalú'n la ré kon er bloh anteriò, ande se traúzen tehtoh de la Biblia.

Ehto eh un primè pazo, la trauzión'e libroh por Interné, pero tamién ze debería dà otro pazo máh y eh l'imprezión'e tehtoh en andalú. Er leè zin denguna berguenza un guen libro'n andalú. Ezo eh lo zigiente, pero, por aora, debemoh kear-noh kon ehto.

Ehtoh bloh ze zuman ar proyehto ya ezihtente d'un enziklopedia'n andalú pò la ré. Y azín ze pué azè ke l'andalú tenga mehón imahen.

Zólo kon l'ayúa y l'ehuerzo'e tóh ze pué azè ke l'andalú "zarga'e l'armario" y empieze a ablà zin berguenza y zin komplehoh, zin mehklah y zin palabrah ke le zon ahenah. ¡K'able pò zi mihmo!

Y eza perdia'e berguenza ze pué bè kuanto máh z'ehkribe'n andalú, máh ze le'n andalú y máh apareze l'andalú'n loh meioh de komunikazión.

Comments

]]>
Sun, 23 Nov 2008 10:42:19 +0100
Una llengua es un dialeuto con una melicia. http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/08/una-llengua-es-un-dialeuto-con-una-melicia http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/08/una-llengua-es-un-dialeuto-con-una-melicia Una lengua eh un dialehto kon un ehérzito (en yidíh: אַ שפּראַך איז אַ דיאַלעקט מיט אַן אַרמיי און פֿלאָט). Ehta eh una zita'er Max Weinreich, un gran konozeò'e la lengua yidíh. Y eh zierto. Kuanto máh hente ehté a habò d'una lengua, máh pozibilidaeh tendrá'e zè una lengua mundiá. L'andalú, kompletamente marhinao, enkluzo endrento la zoziá andaluza, no pué kompetì kon otrah lenguah komo'r katalán o'r bahko, lah kualeh tampoko lo puen azè kon er ruzo o'r haponéh. Ai kategoríah en lah lenguah, y unah tién máh probabiliá'e dezaparezè k'otrah manke, tó zea dixo, er latín era la lengua máh importante'er mundo kuando ehtaba l'Imperio Romano y ara mehmo no l'abla naide (en zu horma klázika, no komo dialehtoh dehgahaoh en loh ahtualeh romanzeh). Er franzéh hue importante y ara mehmo lo eh l'ingléh y er xino kobra huerza. Pero ai munxah otrah ke no pazan d'ehte ziglo, porke mueren kon z'úrtimo ablante y naide z'akordará d'eyah. ¿Kién iba a dezì, kuando Kolón yegó a Amérika, ke l'ingléh zería oi'n día tan importante? Y ara to'r mundo tié k'aprendè ingléh pa' kazi tó.

Lah lenguah menoritariah deberían luxà pò zu zuperbibenzia y kreà zu kurtura. Er katalán z'abla máh ke'r danéh, er o er noruego y, zin dembargo, no tié tantoh meioh de komunikazión. ¿Kómo eh ehto pozible?

Comments

]]>
Sat, 08 Nov 2008 20:02:35 +0100
La lengua y loh medioh de komunikazión http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/06/la-lengua-y-loh-medioh-de-komunikazion http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/06/la-lengua-y-loh-medioh-de-komunikazion Akabo'e bè un dokumentá ke dezía k'ai emprezah k'ahtuarmente ehtáh trauziendo zuh páhinah gué ar katalán. Eh argo inkreíble, ¿no? Kiero dezì, ¿pa' ké trauzirl-lah ar katalán zi ya ehtán en kahteyano, ke tamién eh lengua ofiziá'n Katalunya? Lo ke paza eh ke loh katalaneh lo kieren y lo píen, ze mueben, ze manifiehtan, ze kehan... argo ke deberían aprendè otroh puebloh.
Zi nabaegamoh por Interné, zeguramente la mayò parte lah páhinah gué ehtán eh ingléh, komo eh lo máh normá'er mundo. Pero tamién ai páhinah en munxah otrah lenguah. Loh katalaneh (pò zegì kon l'ehemplo d'anteh) tienen munxah páhinah gué'n katalán. Zu guikipedia eh inkreíble. Ai informazión'e kaliá y eh ke lah lenguah pekenyah deben luxà d'ehta horma, kon guena inhormazión, trauzioneh mu kudiáh, ehetera.
Loh meioh d'inhormazión zon mu importanteh pa' unifikà la lengua, zólo ai ke bè lo ke pazaba anteh en Ehpanya, ke ká uno ablaba komo l'azía'n zu pueblo y, ar ì a una zudiá o kambiar-ze'e lugà, bariaba totarmente. Ara no, no zuena raro ehkuxà a un arhentino o a un mehikano. L'andalú, komo tié una zona máh pekenya, no eh tan difízi, manke tenga arguna diferenzia'e bokalario entre una zona y otra.
Pero, komo´'n la telebizión l'andalú no z'abla (porke ehtá mar bihto), pueh tenemoh ke konformar-noh kon Interné (porke prenza, ke yo zepa, no ai ná'e ná).
Lah páhinah k'ai en andalú en interné no zon munxah, pero ai arguna k'otra ke noh ayuda a bè kómo ba abanzando l'andalú'n loh meioh de komunikazión. Eh berdá k'aún ai problemah kon la grafía, pero ehpero ke poko a poko ze bayan zoluzionando, kon lah ganah y la iluzión'e tóh loh ke trabahan pò l'andalú.
L'inhormazión'n andalú no umenta munxo, pò lo ke'n la Guiki'n andalú z'a krea un portá'e notiziah, pa' ì poniendo notiziah (zi bien argo brebeh) en ehta lengua. Poko a poko z'intentará mehorà er zihtema, pero ezo zerá kon er tiempo.

Comments

]]>
Thu, 06 Nov 2008 16:35:03 +0100
Rima XXI, de Bécquer http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/04/rima-xxi-de-becquer http://omioblog.nireblog.com/post/2008/11/04/rima-xxi-de-becquer - ¿Ké'h poezía? - dizeh, mientrah klabah
en mi pupila tu pupila azú-;
¿Ké'h poezía...?¿Y tú me lo preguntah?
¡Poezía...ereh tú!

Comments

]]>
Tue, 04 Nov 2008 23:11:34 +0100
La trauzión y la kreazión p'a zarbà a l'andalú http://omioblog.nireblog.com/post/2008/10/27/la-trauzion-y-la-kreazion-pa-zarba-a-landalu http://omioblog.nireblog.com/post/2008/10/27/la-trauzion-y-la-kreazion-pa-zarba-a-landalu ¿Kómo poemoh ayuà a la lengua andaluza? Ehkribiendo'n eya, ablando'n eya, penzando'n eya y luxando por eya. ¿Y kómo ze luxa por eya? Pueh ablando'n eya, ehkribiendo'n eya y no teniendo denguna berguenza'n ablà andalú. Porke l'andalú eh una lengua komo otra kuarkiera, ni máh ni menoh. Lo ke paza eh ke durante zigloh a ehtao ahfihziá, ahogá komo zu pueblo ke tenía la kabeza mu baha ahta ke yego Blah Infante, k'abló'e zu lengua, la lengua andaluza y Feriko Garzía Lorka tamién ehkribió'n andalú. ¿Pò ké loh andaluzeh aún z'aberguenzan'e zu lengua?

Una'e lah mehoreh manerah d'ayuà a l'andalú eh la kreazión d'una literatura. Ze puen trauzì tehtoh filozófikoh, téhnikoh y poétikoh a l'andalú, nobelah, kuentoh y manualeh d'ihtoria.

Pero tamién ze pué kreà'n andalú, ze pué azè poezía o ehkribì filozofía, pero ke zea'n andalú.

Comments

]]>
Mon, 27 Oct 2008 21:59:40 +0100
Loquar latine! http://omioblog.nireblog.com/post/2008/10/19/loquar-latine http://omioblog.nireblog.com/post/2008/10/19/loquar-latine El latín actualmente está resucitando. Sobre todo en América. Después de que en el Concilio Vaticano II se permitiera la misa en lengua vulgar, ha estado de capa caída. Ya no se suelen oficiar las misas en esta lengua y ya ni hablemos de misas no católicas. Pero aún así, aún hay gente que quiere volver a la verdadera misa, la misa tridentina. Pero eso es otra historia. El latín resucita y gana terreno. Menos en España, que se tiene la cualidad de poder hacer muchas cosas, pero como nunca nadie quiere, pues así estamos. Esto se da en América, donde el actual "imperio" resucita la lengua del antiguo (Imperio Romano). Sólo hay que ver las noticias en varios periódicos donde incluso se ve a niños de 10 años leyendo cuentos en latín (esto es impensable en España, ya sea libros en latín o español, aunque, como en todo, hay excepciones).

Y es importante esto porque el hecho de que haya tanto interés en América y tan poco en Europa (el famoso plan Bolonia que elimina carreras de filologia en España, por poner un ejemplo) pone de manifiesto dónde se defiende la cultura occidental y donde se pisotean los valores que una vez defendieron nuestros antepasados.

Europa olvida su pasado, olvida su religión, sus lenguas clásicas, sus tradiciones, olvida lo que la ha constituido en lo que es, olvida todo lo que ha hecho posible convertirla en lo que era hasta ahora, un continente con futuro y sabiduría, con cienca, con razón.

Olvidar nuestro pasado hace que perdamos el futuro y si olvidamos la hermosa lengua latina (recordar que el resto de lengua romances son lenguas vulgares, si comparamos el castellano y el latín, el castellano es un DIALECTO del latín), olvidaremos un punto de unidad en Europa y de su cultura fundamental ya que Europa tiene dos pilares:

1. La cultura clásica.

2. La Cristiandad.

Si olvidamos esto, estamos perdiendo Europa.

Se ha hablado mucho de la lengua auxiliar internacional, del esperanto, del ido, interlingua y demás lenguas. ¡Recuperemos el latín! Fue la lengua de Europa... ¡que vuelva a serlo!

Y ójala podamos volver a ver cómo se puede dar una misa en latín en Europa, desde Portugal hasta Rusia, desde Inglaterra hasta Alemania.

Enlaces:
A dead language that's Very Much Alive
Are We Rome? Tu Betchus!
Latin IV You
La messe en latin réclamée
Latin broadcast was news to Rob during Finland visit
Latin Surges in Popularity
La Misa en Latín
Circulus Latinus Matritensis
Aloisii Miraglia orationis (14-4-2008) pars prima
Latín contemporáneo

Comments

]]>
Sun, 19 Oct 2008 10:09:28 +0100
Andaluzía ¡ehpierta! http://omioblog.nireblog.com/post/2008/09/22/andaluzia-ehpierta http://omioblog.nireblog.com/post/2008/09/22/andaluzia-ehpierta Paeze ke ze noh akaba l'andalú. Ke ya naide ehkribe'n andalú. La hente ya no l'aze kazo a la lengua'e Garzía Lorka. ¿K'a pazao? ¿Eh ke no poemoh re-bibì ehta lengua? ¿Eh ke murió kon zu hente? ¿Por ké ya no ze luxa pò la lengua andaluza? Porke ya naide tié ganah de grità a l'aire y ke naide l'ehkuxe. Andaluzeh, no permitáih ke buehtra lengua ze kombierta'n un xihte. No permitáih ke zea un zimplre dialehto. ¿Eh ke no keréih máh? ¿Eh ke no ahpiráih máh arto? Andaluzeh, buehtra lengua zerá lo ke keráih ke zea, ke naide ehkonda zu lengua ebaho'r korzón. Ke naide la guarde'n kaza. ¡Ke zarga a la kaye, a l'ehkuela, ar mundo! Gritá: ¡Zemoh andaluzeh y ablamoh andalú! ¡Keremoh ablà'n andalú! Pero zi naide tié'r balò'e dezirl-lo, Andaluzía zegirá zumía'n zu propia berguenza. ¿Por k'azeih kazo'e lo ke dize la hente? ¿Por ké repetíh lo k'oh an dixo kon farzeá? ¿Por ké no oh kitáih la benda loh ohoh y er kandado'e la lengua y empezáih a ablà y bè'r mundo komo andaluzeh? ¿Eh ke tenáih mieo'e daroh kuenta'e k'abéih zío enganyaoh? ¿Eh ke tenáih mieo'e bè k'Andaluzía ehtá ablando'n una lengua ke no eh la zuya? ¿Eh ke no zabéih k'Andaluzía kié gorbè a zè lo k'era? ¿No zentíh k'oh farta argo? ¡Buhkarl-lo! Buhkà a Andaluzía'n zu lengua, porke zino, no enkontraréih a Andaluzía.

Comments

]]>
Mon, 22 Sep 2008 19:36:56 +0100
Internet platica murciano http://omioblog.nireblog.com/post/2008/09/08/internet-platica-murciano http://omioblog.nireblog.com/post/2008/09/08/internet-platica-murciano Zi nabegamoh por Interné ze pué bè komo ká béh máh ai máh páhinah en lengua murziana. Fotoh, blogh y inkluzo una Guiki. ¿Kién lo iba a penzà? Ze pué komenzà a bè dehde'r la páhina'e l'azoziazión Jarique. Eh interezante zobre tó lo'e la Guiki. Ahtuarmente tié 707 artíguloh entre loh ke z'enkuentran tehtoh i tien intenzió d'azè un dizionario y tó pa'r murciano. Azí eh komo ze pué dirnifikà la lengua. Loh andaluzeh tendrían k'aprendè un poko y dehar-ze'e líoh kon lah marditah ortografíah. ¡Ke z'eliha una d'una beh! Lo úniko ke tién zon interezeh prezonaleh y ná máh. Ezo no eh buhkà lo mehón pa' l'andalú. Eh interezante pazr-ze pò la páhina'e [http://www.llenguamaere.com/ llengua maere] pa' bè'rtrabaho ke z'ehtá aziendo por er murziano.

Dehde ehte bloh ze dezea munxa zuerte a loh murzianoh en zu kamino azie l'ofizializazión'e la ''llengua murciana''. Tó mi apoyo y mehoreh dezeoh.

Comments

]]>
Mon, 08 Sep 2008 13:09:15 +0100
Chabacano de Zamboanga http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/12/chabacano-de-zamboanga http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/12/chabacano-de-zamboanga

El Chavacano (tambien na Español y mas claro, Chabacano) es el nombre del Español creolo de las Filipinas o mas oficialmente, Filipino Creolo Español (na Ingles - Philippine Creole Spanish [PCS]) - un clase de lenguaje que hablante principalmiente na Ciudad de Zamboanga, Las Filipinas. Este nombre originalmente palabra de Español y quiere decir "vulgar", "de bajo calidad o estilo", "comon", y literalmente, "no hay savor."

Comments

]]>
Tue, 12 Aug 2008 16:54:47 +0100
12 d'agohto'e 2008 http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/12/12-dagohtoe-2008 http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/12/12-dagohtoe-2008 kaukazo.jpg

Lah utoriaeh en Ozetia'er Zù dizen ke tropah horhianah an bombardeao la karretera uzá pa' ebakuà hente la zona'e konflihto, zegún l'ahenzia'e notiziah ''Russian Interfax''. Zegún ''Russi Today'', una organizazión deiká a "anunzià'r punto'e bihta ruzo" loh atakeh kontinúan en la rehión d'Ozetia'er Zù, a pezà'e lah reklamazioneh de Horhia diziendo ke ze trataba d'un arto'er fuego.

Ruzia rexazó'r borraò propuehto'n Nazioneh Uníah en baze a la propuehta'e l'Unión Uropea. El'embahaò ruzo'n l'ONU afirmó:"Barioh puntoh der borraò'er dokumento deben zè moifikaoh. Aemáh, no aze menzión'e l'agrezión ni'e lah arbitrarieaeh kometíah pò loh militareh horhianoh". Zin embargo, Ruzia afirmó ke'n lo hundamentá ehtubo d'akuerdo kon lah propuehtah de l'Unión Uropea y la OZKE (Organizazión pa' la Zeguriá y la Koperazión en Uropa).

Er preziente franzéh biahó a Mohkú pa' luego dirihir-ze a  Horhia, kon l'intenzión'e negozià una tregua. Er  Minihtro d'Azuntoh Ehterioreh de Finlandia, Alexader Stubb, afirmó ke l'OZKE píe'er  zeze la biolenzia, no huhtifika a ninguna'e lah parteh ni  l'uzo la biolenzia.


Comments

]]>
Tue, 12 Aug 2008 12:43:17 +0100
Lihta Swadesh en andalú http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/10/lihta-swadesh-en-andalu http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/10/lihta-swadesh-en-andalu La Lihta Swadesh ehtá dirihía a poè ehtablezè una komparazión entre'r léziko'e doh lenguah entre lah ke ze zupone parentehko, de manera ke puea ayar-ze zu grao'e diberhenzia a lo largo'er tiempo. Hue kompilá pò Morris Swadesh, un linguihta nortamerikano.

Akí tenemoh la lihta Swadesh, ande ze kompara l'andalú kon er kahteyano.

Andalú

Kahteyano

Yo, me

yo, me

Nozotroh

nosotros

Ehto

esto

Ezo

eso

Kién

quién

qué

No

no

Tó/h

todo/s

Munxoh

muchos

Uno

uno

Doh

dos

Grande

grande

Largo

largo

Pekenyo

pequeño

Muhè

mujer

Ombre

hombre

Prezona

persona

Peh

pez

Páharo

pájaro

Perro

perro

Pioho

piojo

Árbo

árbol

Zemiya

semilla

Oha

hoja

 

Raíh

 raíz

Korteza

corteza

Pié

piel

Karne

carne

Zangre

sangre

Guezo

hueso

Graza

grasa

Guebo

huevo

Kuerno

cuerno

Rabo

rabo

Pluma

pluma

Pelo

pelo

Kabeza

cabeza

Oreha

oreja

Oho

ojo

Naríh

nariz

Boka

boca

Lengua

lengua

Diente

diente

codo

Pie

pie

Rodiya

rodilla

Mano

mano

Panza

panza

Kueyo

cuello

 

Zenoh

  senos

Korazón

corazón

Ígao

hígado

Komè

comer

Bebè

beber

Mordè

morder

ver

oír

Zabè

saber

Dormì

dormir

Morì

morir

Matà

matar

Naà

nadar

Bolà

volar

Kaminà

caminar

Mentì

mentir

Benì

venir

Zentar-ze

sentarse

Ehtà’e pie

estar en pie

Dezì

decir

sol

Luna

luna

Ehtreya

estrella

Agua

agua

Yubia

lluvia

 

Piedra

piedra

Arena

arena

Tierra

tierra

Nube              

     nube

Umo

humo

Fuego

fuego

Zeniza

ceniza

Kemà

quemar

Kamino

camino

Montanya

montaña

Kolorao

rojo

Berde

verde

Amariyo

amarillo

Blanko

blanco

Negro

negro

Noxe

noche

Kaliente

caliente

Frio

frío

Yeno

lleno

Nuebo

nuevo

Bueno

bueno

Reondo

redondo

Zeko

seco

Nombre

nombre

dar

 

Comments

]]>
Sun, 10 Aug 2008 19:32:08 +0100
Aún z'abla l'arameo http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/10/aun-zabla-larameo http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/10/aun-zabla-larameo Aún ai puebloh en Ziria ande z'abla l'arameo Maalula azín komo Bakh'a y Jubb'adin, ke z'enkuentran a 60 km ar norehte Damahko. La lengua k'abló Hezúh aún ze zige ablando pero ya no eh lo ke hue, akeya lengua k'unifikó tó Oriente Meio.

Yamao Neo-arameo ozientá, eh la únika lengua zuperbibiente'er dialehto ozientá'e l'arameo. Er rehto'e lenguah neo-arameah ehtán en la rehión orientá. La kontinuazión'e l'arameo ze debe a lo zerráh ke zon lah komuniaeh y a l'aihlamiento'e loh puebloh ande z'abla. De loh treh puebloh ande z'abla, er dielhto'e Bakh'a eh er máh konzerbaò ya k'a zío menoh influenziao pò l'árabe y retiene bokabulario ohzoleto'n loh otroh dialehtoh. Mietrah, er dialehto'e Jubb'adin eh er ke máh a kambiao. Ehtá máh influenziao pò l'arabe y zu fonolohía a eboluzionao máh.

La hente'e Maalula, un pueblo ande z'abla eh de l'Iglezia Greko-Katólika Merkita.

Loh turihtah puén ehkuxà la miza'n arameo, zegún'er rito'e l'Iglezia Greko-Katólika Merkita, klaro ehtá. Zin embargo, una búhkea'n Internet noh pué zorprendè a l'enkontrà un montón'e páhinah en zobre l'arameo. Por ehemplo, la páhina'e turihmo'er gobierno zirio, abla'e ke ''Language of Jesus alive in Syria'' (La lengua'e Hezúh biba'n Ziria). Mientrah ke ze pué bè la Guikipedia en ehta lengua.
Biá ponè unoh kuantoh bídeoh pa' ke ze bea la ziudá'e Malula y kómo z'abla l'arameo.

Comments

]]>
Sun, 10 Aug 2008 18:36:31 +0100
Heorhia vs. Ruzia: Quo volent? http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/10/heorhia-vs-ruzia-quo-volent http://omioblog.nireblog.com/post/2008/08/10/heorhia-vs-ruzia-quo-volent banderae-heorhia.png

Heorhia ataka Ozetia'er Zù, aziendo ke loh ruzoh ze lebanten en armah pa' defendè a un pueblo ke tié pazaporte ruzo y ze kié unì a la Gran Ruzia. Y tó ehto mientrah ze zelebran loh Huegoh Olímpikoh. ¿No tendrían k'abè parao lah gerrah? Y zin embargo, ehtamoh ar borde la gerra henerá entre Ruzia, un paíh ke pareze kerè gorbé a bè zu imperio zobiétiko. Pareze k'eh la benganza pò zu derrota en Kozobo, ar bè komo ze púo zeparà'e Zerbia y hormà un ehtao zoberano, libre y independiente.
¿K'azè? ¿Ké ze pué azè'n un territorio montanyozo ande z'ablan kuarenta lenguah?

Ze pué leè'n Wikipedia kómo ai 2.000 muertoh y máh de 30.000 refuhiaoh en Ozetia'er Zù. La mayoría zon'e la ziudá'e Tsjinval, la kapitá'e la repúblika zeparatihta. ¿Ze pué ablà'e henozidio? ¿Kien tié razón? L'úniko zierto eh ke ai gerra y tó mientrah ze zelebran loh Huegoh Olímpikoh en Pekín.

Bè la notizia

Comments

]]>
Sun, 10 Aug 2008 12:30:42 +0100